فضای ضرب داخلی
تعریف فضای ضرب داخلی: فرض کنید که $V$ یک فضای برداری بر روی میدان $F$ باشد. تابع زیر را بر روی این فضای برداری تعریف میکنیم:
$<. , .> : V \times V \rightarrow F$
که در شرایط زیر صدق میکند:
۱. به ازای هر $ v \in V$ میگیریم:
$<v , v> \geq 0$
۲. اگر $ v,u\in V$ باشد و هرگاه اسکالر $a \in F$ میگیریم، داریم:
$<au , v> = a<u , v>$
۳. برای هر $u,v,w \in V$ میگیریم، داریم:
$ <u+v , w> = <u , w> + <v , w>$
۴. برای هر $u \in V$ میگیریم داریم، اگر $<u,u> = 0$ است و اگر تنها اگر $ u=0$ باشد.
در اینصورت این فضای برداری همراه با شریط بالا یک فضای ضرب داخلی است.
مثال ۱. فرض کنید $V$ فضای برداری تمام توابع پیوسته حقیقی بر روی بازه $[-1,1]$ باشد. ثابت کنید که این فضای برداری همراه با تابع زیر یک فضای ضرب داخلی است.
$<. , .> = v \times v \Longrightarrow \mathbb{R}$
$<f , g> =\int_{-1}^{1} f(x)g(x)dx $
برای اثبات این موضوع که این فضا یک فضای ضرب داخلی است، باید ثابت کنیم که تابع مورد نظر یک ضرب داخلی است. لذا داریم:
۱. برای هر $ f(x) \in V $ میگیریم، داریم:
$<f(x) , f(x)> = \int_{-1}^{1} f(x)f(x)dx = \int_{-1}^{1} f(x)^2 dx $
که این مقدار انتگرال همواره بزرگتر مساوی صفر خواهد بود.
۲ .برای هر $f(x),g(x),h(x) \in V$ میگیریم، داریم:
$<f(x) + g(x) , h(x)>=\int_{-1}^{1} (f(x)+g(x))h(x)dx = \int_{-1}^{1} (f(x)h(x) + g(x) h(x)) dx = \int_{-1}^{1} f(x) h(x) dx + \int_{-1}^{1} g(x)h(x),d(x) = <f(x) , h(x)> + <g(x) , h(x)> $
۳ .برای هر $f(x),g(x) \in V$ و $\lambda \in \mathbb{R}$ بگیریم، داریم:
$<\lambda f(x),g(x)> = \int_{-1}^{1} \lambda f(x) g(x) dx = \lambda \int_{-1}^{1} f(x) g(x) dx = \lambda <f(x) , g(x)>$
۴ .برای هر $f(x),g(x)(n) \in V$ میگیریم، داریم:
$<f(x),g(x)> = \int_{-1}^{1} f(x) g(x) dx = <g(x) , f(x)>$
چون این توابع حقیقی مقدار هستند، همواره رابطه بالا برقرار خواهد بود.
ویژگی فضای ضرب داخلی: ویژگیهای اساسی که بر روی فضای ضرب داخلی برقرارند عبارتند از:
فرض کنید که $u \in V$ باشد و $\lambda \in F$ یک اسکالر باشد. لذا داریم:
۱. برای هر $ u \in V$ داریم:
$<0 , u> = 0$
۲. برای هر $ u \in V$ میگیریم، داریم:
$ <u , 0> =0$
۳. برای هر $ u,v,w \in V$ میگیریم، داریم:
$ <u , v+w> = <u , v> + <u , w>$
۴. برای هر $ u,v \in V$ و $ \lambda \in F$ میگیریم، داریم:
$<u , \lambda w> = \overline{\lambda}<u , w> $
تمرین ۱. ویژگیهای ۱ تا ۴ را بر روی فضای ضرب داخلی ثابت کنید.
- بازدید: 8704